METODOLOJİ BÖLÜM 03

Vektör Veritabanı

Üretilen makale embeddinglerinin Qdrant üzerinde saklanması ve vektör tabanlı sorgulama altyapısının oluşturulması.

1. Vektör Veritabanı Altyapısı

Embedding aşamasında oluşturulan makale vektörlerinin düzenli ve ölçeklenebilir biçimde saklanması ve gerektiğinde vektör tabanlı sorgulamalarda kullanılabilmesi amacıyla Qdrant vektör veritabanı kullanılmıştır. Her makalenin 768 boyutlu embedding vektörü Qdrant koleksiyonuna aktarılmış; makaleye ait kimlik, başlık, konu/taksonomi bilgileri ve analiz sürecinde gerekli diğer metadata alanları ise ilgili vektörle birlikte payload içerisinde tutulmuştur. Böylece semantik temsiller ile makalelere ait tanımlayıcı bilgiler aynı yapı içerisinde ilişkilendirilmiş ve sonraki analiz aşamalarında sorgulanabilir hale getirilmiştir.

2. Koleksiyon ve Vektör Yapılandırması

Qdrant üzerindeki vektör indeksi aşağıdaki teknik parametrelerle tanımlanmıştır:

Parametre Değer Açıklama
Collection Adı trdizin_articles Tüm akademik makale vektörlerini barındıran ana koleksiyon
Named Vector mpnet_v1 Çoklu vektör desteği için adlandırılmış vektör alanı
Vektör Boyutu 768 MPNet modelinin çıktı boyutuyla birebir uyumlu yoğun vektör uzayı
Mesafe Fonksiyonu Cosine (Kosinüs) Açısal anlamsal mesafeyi ve normalize benzerliği ölçen uzaklık metriği

3. Metadata ve Payload Yapısı

Vektörlerin yanında saklanan payload yapısı, makalenin içeriksel ve taksonomik bağlamını tekilleştirilmiş bir biçimde barındırır. Bu alanlar şunlardır:

  • external_id: Makalenin TR Dizin veritabanındaki tekil sistem kimliği.
  • title: Makalenin seçilen dildeki başlığı.
  • abstract: Makalenin özet metni.
  • keywords: Yazar ve dizin anahtar kelimeleri.
  • subjects / subject_fullnames: Makaleye atanmış tüm resmi TR Dizin konu ve taksonomi yolları.
  • publication_year & doi: Yayının yılı ve dijital nesne tanımlayıcısı.
Altyapı Rolü: Bu sayfa yalnızca vektör saklama ve sorgulama altyapısının mimarisini açıklamaktadır. Vektör veritabanı üzerinde koşturulan yerel komşuluk sorguları ve kNN tabanlı uyuşmazlık doğrulama adımları sonraki HDBSCAN Tabanlı Uyuşmazlık Analizi bölümünde ele alınmaktadır.